به گزارش روابط عمومی، حجت‌الاسلام‌والمسلمین هادی رضایی شورکی در نشست ارائه بسته راهنمای رشد فردی در مسیر زیست مؤمنانه و ماهرانه طلاب که در سومین روز «مسیر استاد؛ زیست‌بوم جامع مهارت و رشد چندساحتی در نظام یاددهی مؤثر» ویژه استادان جامعه الزهرا سلام‌الله‌علیها برگزار شد، به تبیین راهکارهای تقویت انگیزه برای طلاب پرداخت و بر چگونگی به‌کارگیری این مهارت‌ها در زیست‌بوم تدریس استادان تأکید کرد.

انگیزه؛ حسی ممتد و انرژی‌بخش

مدیر دفتر برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی حوزه‌های علمیه با اشاره به اهمیت انگیزه و امید در مسیر طلبگی اظهار کرد: منظور از انگیزه، حس ممتد و انرژی‌بخش است و اگر این حس در طلبه ایجاد شود، استاد می‌تواند نقش انگیزه‌دهنده داشته باشد.

وی با بیان اینکه طلاب در طول مسیر آموزشی خود نمودارهای انگیزشی متفاوتی دارند، گفت: مطلوب نمودار انگیزه در مسیر طلبگی این است که طلبه هرچه زمان می‌گذرد، عاشق‌تر، پرانگیزه‌تر، پخته‌تر و عمیق‌تر شود و گذشت زمان او را پرتلاش‌تر کند.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین رضایی شورکی با تأکید بر نقش استادان در تحقق این هدف، خاطرنشان کرد: افرادی وجود دارند که ظرفیت آن را دارند که راهبر علمی و تربیتی جامعه شوند و باید توجه ویژه‌ای به این افراد داشته باشیم.

وی با اشاره به نمونه‌هایی از کشف استعدادها در تاریخ دفاع مقدس، یادآور شد که شهید حسن باقری در ابتدا روزنامه‌نگار بود، اما استعداد او از سوی امام شهید کشف شد و به یکی از طراحان جنگ تبدیل شد.

ضرورت شناخت و استفاده از تکنیک‌های مرتبط با سه ساحت جسم، روان و روح

مدیر دفتر برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی حوزه‌های علمیه در ادامه با بیان اینکه از نظر علمی، انگیزه هیچ فردی به صفر نمی‌رسد، مگر اینکه فرد از دنیا رفته باشد، انگیزه را به تنفس تشبیه کرد و گفت: انگیزه مانند تنفس است و باید برای حفظ و تقویت آن برنامه داشت.

وی با اشاره به مفهوم انگیزه تجمیعی توضیح داد: همه انگیزه‌های فرد در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند و برآیند آنها شخصیت انگیزشی فرد را شکل می‌دهد. ممکن است انگیزه فرد برای نماز صبح مناسب باشد، اما انگیزه او برای نماز شب پایین‌تر باشد؛ بنابراین بحث اصلی، تقویت انگیزه تجمیعی است.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین رضایی شورکی، منشأ انگیزه و بی‌انگیزگی را در سه لایه جسم، روان و روح قابل بررسی دانست و اظهار کرد: هنگامی که انگیزه فرد کاهش پیدا می‌کند، باید این سه ساحت بررسی شود.

وی افزود: گاهی مسئله‌ای در جسم فرد ایجاد شده و همین مسئله بر انگیزه او تأثیر گذاشته است. گاهی نیز جسم عملکرد مناسبی دارد، اما روان فرد دچار اختلال شده و این موضوع بر انگیزه اثر می‌گذارد.

این استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به نقش ساحت روح در انگیزه انسان تصریح کرد: ارتباط قلبی با امام زمان عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف می‌تواند انرژی و انگیزه پایدار ایجاد کند و انسان را در برابر سختی‌ها مقاوم‌تر سازد.

وی، تکنیک‌های مربوط به ساحت روح را از قوی‌ترین تکنیک‌ها دانست و بر ضرورت شناخت و استفاده از تکنیک‌های مرتبط با هر سه ساحت جسم، روان و روح تأکید کرد.

ضرورت شناخت نسل زد و آلفا

حجت‌الاسلام‌والمسلمین رضایی شورکی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به ویژگی‌های نسل جدید اظهار کرد: نسل جدید مؤلفه‌های فراوانی دارد که باید آنها را شناخت. این نسل برخلاف برخی نسل‌های گذشته، مسائل را به صورت تعبدی نمی‌پذیرد و بیشتر به دنبال اقناع است.

وی افزود: نسل زد، آلفا و نسل‌های جدیدتر با فناوری و ابزارهای نوین، پیوند عمیقی دارند و نمی‌توان با روش‌های گذشته با آنها مواجه شد. اگر این نسل را به درستی نشناسیم و تخصص لازم را در مواجهه با آنان کسب نکنیم، ممکن است این نسل را از دست بدهیم و راهبری آنها به دست دیگران بیفتد.

مدیر دفتر برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی حوزه‌های علمیه با اشاره به روایتی از امیرالمؤمنین علیه‌السلام درباره ضرورت دربرگرفتن نزدیکان، خاطرنشان کرد: اگر نزدیکان انسان او را دربرنگیرند، دیگران او را در آغوش خواهند گرفت؛ بنابراین باید نسبت به ارتباط و راهبری نسل جدید حساس باشیم.

وی همچنین با اشاره به برخی پژوهش‌ها بیان کرد: آمارها نشان می‌دهد نسل جدید، ظرفیت و گرایش دینی قابل توجهی دارد، اما نحوه ارائه دین به این نسل باید متناسب با ویژگی‌های آنان و با روش‌های هنری و علمی باشد.

«گنجینه روایات»؛ نخستین تکنیک افزایش انگیزه

مدیر دفتر برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی حوزه‌های علمیه در بخش دوم سخنان خود به تکنیک‌های انگیزه‌دهی به طلاب اشاره کرد و استفاده از «گنجینه روایی» را یکی از بهترین تکنیک‌های انگیزه‌دهی به نسل جدید در حوزه دانست و گفت: مواجهه با این نسل باید به گونه‌ای باشد که از روایت زده نشوند، بلکه روایت برای آنان انگیزه ایجاد کند و آنان را به سمت مطالعه و ارتباط بیشتر با معارف اهل‌بیت علیهم‌السلام سوق دهد.

وی افزود: «گنجینه روایات» می‌تواند به تثبیت و افزایش انگیزه، ایجاد هویت و افزایش نشاط درونی طلبه کمک کند و اگر این تکنیک به درستی اجرا شود، پس از مدتی می‌توان آثار آن را در شکل‌گیری طلبه‌ای با هویت، استخوان‌دار و دارای ثبات انگیزه مشاهده کرد.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین رضایی شورکی با اشاره به اینکه روایات می‌توانند برای انسان نشاط و آرامش ایجاد کنند، گفت: جریان روایت‌خوانی و ارتباط با احادیث باید در درون طلبه شکل بگیرد تا نسل جدید بتواند با روایت ارتباط برقرار کند.

وی در ادامه به ضوابط استفاده از تکنیک «گنجینه روایات» از جمله انبوه‌خوانی روایات، کوتاه بودن روایت، پرهیز از بیان روایات شاذ و عجیب و مباحث عمیق فلسفی، عرفانی و اخلاقی، بیان روایات حماسی و عزت بخش، نوشتن روایت، قرائت متن عربی و ترجمه آن و ایجاد هماهنگی و هارمونی مناسب در فضای کلاس اشاره کرد.

«کتاب ماه»؛ تکنیکی برای ایجاد انگیزه پایدار

مدیر دفتر برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی حوزه‌های علمیه در ادامه، «کتاب ماه» را به عنوان دومین تکنیک انگیزه‌دهی در کلاس مطرح کرد و گفت: اگر می‌خواهیم انگیزه‌ای پایدار در شخصیت فرد ایجاد کنیم، باید کتاب را وارد زندگی او کنیم.

وی، کتاب را مجموعه‌ای از مطالب مکتوب و یک بسته محتوایی دانست که می‌تواند بر حال و انرژی فرد تأثیر بگذارد و افزود: کتاب نیز مانند دارو نیازمند رعایت ضوابط است و همان‌طور که دارو ممکن است عوارض داشته باشد، انتخاب نامناسب کتاب نیز می‌تواند آثار منفی به دنبال داشته باشد.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین رضایی شورکی به ضوابط معرفی کتاب در کلاس از جمله تنوع در قالب کتاب، تناسب محتوای کتاب با شرایط مخاطب، قابل دسترس بودن کتاب، دریافت بازخورد در پایان هر ماه و غیره اشاره کرد و توضیحاتی ارائه داد.

مدیر دفتر برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی حوزه‌های علمیه در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به اهمیت برکت وقت، توصیه‌هایی را برای استادان مطرح کرد.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین رضایی شورکی در پایان تأکید کرد: برای تربیت نسل جدید نمی‌توان به روش‌های محدود گذشته اکتفا کرد، بلکه باید با شناخت دقیق نسل جدید، بهره‌گیری از گنجینه روایات، مطالعه کتاب، قرآن کریم، فناوری‌های نوین و تکنیک‌های متناسب با زیست‌بوم آنان، مسیر تربیت و رشد طلاب را تقویت کرد.

 تصویر خبر